Фарҳод ЭСОНОВ/«Халқ сўзи». Сурхондарё вилоятининг Сариосиё туманида Кундаи жувоз деган мўъжазгина қишлоқ бор. «Тўпаланг» сув омборининг кун чиқар тарафидаги Ҳисор тоғ тизмалари бағрида жойлашган бу қишлоқ ўзининг хушманзара табиати ва самимий инсонлари билан машҳур.

Туман марказидан 55 километр узоқликда жойлашган Кундаи жувозда атиги 46 та хонадон мавжуд. Бу ерлик кам сонли аҳоли ҳақиқий этник турмуш тарзини сақлаб қолган. Тоғлар қўйнидан бўй кўрсатган қишлоқнинг ҳавоси мусаффо, табиати бетакрор, мевалари тотли, одамлари танти ва меҳмондўст. Бу ерга келган кишининг баҳри дили яйрайди. Яқингача тоғ қишлоғида автомобиль йўли бўлмаган. Қишлоққа етиб бориш учун «Тўпаланг» сув омбори орқали моторли қайиқларда 11 километр йўл босилгач, қуруқликка чиқиб, у ёғига фақат от-уловда ёки яёв бориларди. Аёллари ўчоққа олов ёқиб, таом пиширган, чой қайнатган. Пликли чироқлар, шам ёруғлигида ҳаёт кечирилган. Лекин шу кунгача ҳеч ким турмушидан нолимаган. Борига шукур қилиб, чоғроқ турмушидан қувонч топиб яшаган.

Инсон қадри улуғланаётган Янги Ўзбекистонда аҳоли турмуш даражасини юксалтиришга қаратилаётган эътибор юртимиздаги ана шундай бориш қийин бўлган чекка тоғли ҳудудлардаги кам сонли аҳоли яшайдиган масканларни ҳам қамраб олмоқда.

— Ёшим етмишдан ошди. Ота-боболарим ҳам шу қишлоқда яшаган, — дейди қишлоқ нуронийси Абдуқодир Ҳалимов. — Ҳеч кимни турмушидан шикоятини эшитмаганман. Чунки бу ерда бирор янгилик қилиш иложсиз, деб билардикда. Туман марказига бориш учун сўқмоқ йўллардан, тубсиз жарлик ва даралардан уловда юрардик. Олдинига Давлатимиз раҳбари сув омбори орқали моторли қайиқларда юришимизга рухсат берди. Бу манзилимизни анча яқин қилди. Ундан кейин қишлоққа суюлтирилган газ баллонларини етказиб бериш йўлга қўйилди. Биз ҳам газдан фойдаланамиз, деган фикрни хаёлимизга ҳам келтиролмасдик. Юртбошимизнинг топшириғи билан тоғу қияликлар ошиб автомобиль йўли барпо этилгани, очиғи, бизни ҳайрон қолдирди. Бугун газ балонларини машинада уйма-уй тарқатишяпти. Қишлоғимизга енгил машиналарда келиняпти. Хонадон эгалари замонавий машиналар харид қиляпти.

Қишлоқ манзаралари ва одамларнинг ҳаёт-тарзидан ҳам ҳайратланарлиси бу олис тоғ қишлоғига қисқа вақтда замонавий ҳаётнинг барча қулайликлари бирин-кетин етиб келмоқда. Қишлоқдаги мавжуд 46 та уйнинг ҳар бирида қуёш панеллари ўрнатилган. Аҳоли ўз эҳтиёжига қараб, муқобил энергиядан фойдаланяпти.

— Кундаи жувоз «Турмушобод» маҳалласи таркибидаги қишлоқлардан бири, — дейди маҳалла раиси Ҳуснатилло Комилов. — Бу ерда 202 та аҳолимиз бор. Уларга бир нафар ҳамшира хизмат кўрсатади. Мактаб ҳам шу ернинг ўзида — 46-мактабда фарзандларимиз таҳсил олади. Кундаи жувозликлар табиатан илмли, китобсевар халқ. Илмга чанқоқ ёшларимиз кўп. Бу ерда камол топган зиёлиларимиздан фахрланамиз. Қишлоқ аҳолиси асосан чорвачилик, деҳқончилик билан шуғулланади. Автомобиль йўлининг барпо этилгани қишлоқ аҳолисининг фаровонлигини янада оширади. Энди ҳеч бир қийинчиликларсиз ўз маҳсулотларини бозорларга олиб чиқади. Энг муҳими, қишлоқ аҳолисининг турмуш шароити яхшилангани одамларнинг тоғ қўйнидаги яшил бойликларга муносабатини ҳам ўзгартирди. Дарахтлар, атрофга тароват бағишлаб турган арчаларнинг ўтин сифатида ёқиб юборилишига чек қўйилди.

Цивилизациядан узилиб қолган хушманзара Кундаи жувоз каби бу ердаги Хушхабар, Карш ва Вочак тоғ қишлоқларига элтувчи автомобиль йўлининг барпо этилгани яқин келажакда янги ривожланган туризм объектига айланишига ҳеч шубҳа йўқ.