Фото: AP

Эрон ва АҚШ ўртасидаги ҳарбий ҳаракатларни 45 кунга тўхтатиш бўйича режа ишлаб чиқилгани маълум бўлди. Бу ҳақда манбаларига таяниб, «Reuters» хабар берди.

Манбага кўра, ушбу ташаббус бугун, 6 апрель кунидан кучга кириши ва Ҳўрмуз бўғозини қайта очишни назарда тутади. Режа Покистон томонидан тайёрланиб, икки давлатга тақдим этилган.

Маълум қилинишича, таклиф икки босқичдан иборат: аввал зудлик билан ўт очишни тўхтатиш, кейин эса кенг қамровли келишув имзолаш. Дастлабки келишув Покистон воситачилигида электрон тарзда имзоланадиган англашув меморандуми шаклида расмийлаштирилиши режалаштирилган. Музокараларда Покистон ягона алоқа канали сифатида иштирок этмоқда.

«Аxios» нашрининг хабар беришича, АҚШ, Эрон ва минтақавий воситачилар урушни тўлиқ тўхтатишга олиб келиши мумкин бўлган икки босқичли келишув доирасида 45 кунлик ўт очишни тўхтатиш масаласини ҳам муҳокама қилган. «Рейтер» манбасига кўра, Покистон армияси қўмондони фельдмаршал Осим Мунир АҚШ вице-президенти Жей Ди Вэнс, махсус вакил Стив Уиткофф ва Эрон ташқи ишлар вазири Аббос Ароқчи билан тун бўйи мулоқот қилган.

Таклифга кўра, ўт очишни тўхтатиш дарҳол кучга кириб, Ҳўрмуз бўғози қайта очилади ва 15–20 кун ичида кенгроқ келишув якунланиши кутилмоқда. Шартли равишда «Исломобод келишуви» деб номланаётган ҳужжат доирасида бўғоздан фойдаланиш бўйича минтақавий механизм ҳам назарда тутилган. Якуний юзма-юз музокаралар Исломобод шаҳрида ўтказилиши режалаштирилган.

Манбага кўра, якуний келишув Эроннинг ядровий қурол яратмаслик бўйича мажбуриятлари эвазига санкцияларни юмшатиш ва музлатилган активларни қайтаришни ўз ичига олиши мумкин. Шу билан бирга, Эрон ҳозирча бу таклифларга расман розилик билдирмаган. Аввалроқ Теҳрон доимий ўт очишни тўхтатиш ва АҚШ ҳамда Исроил томонидан қайта ҳужум қилинмаслиги бўйича кафолатлар талаб қилаётганини билдирган.

Сўнгги дипломатик фаоллик Ҳўрмуз бўғози орқали нефть ташишга хавф туғдираётган кескинлик фонида кузатилмоқда. АҚШ президенти Дональд Трамп сўнгги кунларда можарони тез фурсатда тугатишга чақириб, яқин вақт ичида келишувга эришилмаса, ўта оғир оқибатлар бўлиши мумкинлигидан огоҳлантирган. Можаро энергия бозорларида ҳам беқарорликни кучайтириб, трейдерларни бўғоз орқали таъминотга таъсир қилувчи ҳар қандай ўзгаришларни диққат билан кузатишга мажбур қилмоқда.