Бугун АОКАда бўлиб ўтган брифингда Коронавирусга қарши кураш штаби аъзоси Барно Абдусаматова коронавирус инфекцияси ҳақида аҳоли саволларига жавоб қайтарди.

Савол: Қандай болалар тез тез шамолловчи тоифага киради. Иммунитетига боғлиқ дейишди, тушунтириб берсангиз?

Жавоб: Болалар касалликка қарши курашиш қобилиятини (иммунитет) ҳомила даврида онадан олади. Иммунитет ҳар бир организмда индивидуал шаклланган бўлади. Бир ёшгача бўлган чақалоқларда эса иммунитет она организмидан гўдакка она сути орқали ўтади ва шунинг натижасида болада табиий иммунитет ҳосил бўлади. Бу эса болани турли касалликлардан ҳимоя қилади.

Туғилгандан сўнг болада сунъий иммунитет ҳосил бўлиши учун бола профилактик тарзда эмланади. Натижада бола организмида турли хил инфекцион касалликларга қарши иммунитет пайдо бўлади.

3 ёшгача бўлган болалар йилига 4 мартадан кўп, 3 ёшдан юқори бўлган болалар эса йилига 6 мартадан кўп респиратор касалликлар яъни ЎРВИ (ўткир респиратор вирусли инфекция), грипп, бронхит каби касалликлар билан касаллансалар бундай болалар тез-тез касалланувчи болалар гуруҳига кирадилар. Бу болалар шифокор назоратида бўлишлари ва сурункали касалликлари бўлса уларни мунтазам равишда даволатиб туришлари зарур.

Савол: Коронавирусга тест топширдим, ҳали жавоби чиқмади. Лекин ўзимда коронавирус белгиларини ҳис қилмоқдаман. Нима қилишим керак?

Жавоб: Сиз ўзингизда коронавирус белгиларини ҳис қилаётган бўлсангиз, тест натижаларини кутмасдан ҳудудий шифокорга мурожаат қилишингиз зарур.

Чунки текширув натижаларни олгунга қадар, бундай беморларга COVID-19 инфекцияси билан касалланган бемор каби муносабатда бўлиш ҳамда барча эҳтиёт чораларини кўриш керак.

Шифокор сизда кечаётган клиник белгиларга қараб ташхис қўяди ҳамда тиббий маслаҳат беради. Ўз вақтида бошланган даво касалликни авж олишига йўл қўймайди. Шунингдек, атрофдагиларга юқтирмаслигингиз учун изоляция ҳамда бу даврда барча санитария гигиена қоидаларига риоя қилишингиз зарур. Яъни аксирганда, йўталганда бурун ва оғизни ёпишингиз, қўлни совун билан ювиш ва антисептик воситалар билан зарарсизлантиришингиз, тиббий ниқоб тақишингиз ва ҳар 2 соатда мунтазам алмаштиришингиз, хонани ҳар 2-3 соатда тез-тез шамоллатишингиз, уйдагилар билан мулоқотни чеклашингиз, алоҳида идиш-товоқлардан фойдаланишингиз зарур.

Бу даврга қадар тест натижалари чиқиб, сизда коронавирус инфекцияси аниқланмасдан респиратор инфекция бўлса ҳам Сизга юқоридаги тавсиялар асло зарар қилмайди. Чунки Сиз профилактик қоидалар билан атрофдагиларни респиратор ва барча бошқа инфекциялардан ҳимоя қилган бўласиз.

Савол: Сил касаллиги ўпка билан боғлиқ бўлганлиги сабабли сил билан оғриб даволаниб чиққан беморлар учун коронавирус касаллиги хавфлими?

Жавоб: Туберкулёз бедаво касаллик эмас, уни вақтида аниқлаб, тегишли муолажалардан тўлиқ ўтса, касалликни енгиб ўтиш мумкин, бунда инсон тўлиқ соғайиб кетади.

Агар Сиз 2 йил олдин ўчоқли ва яллиғланган туберкулёз билан касалланган ва даволаш муолажаларини ўз вақтида олган бўлсангиз ҳамда сизда касалликнинг ҳеч қандай асорати қолмаган бўлса, ҳозирги кунда Сиз соғлом ҳисобланасиз ва Сизда коронавирус касаллигини оғирлик даражасига кўра (енгил, ўрта ва оғир) кечади. Демак бошқалардан фарқланмайди.

Лекин Сиз туберкулёзнинг ковакли, ковакли-фиброз тури билан касалланган бўлсангиз, унда коронавируснинг биринчи симптомлари пайдо бўлиши билан шифокорга учрашишингиз ҳамда ихтисослаштирилган стационарларда даволанганингиз маъқул.

Чунки Сизда ковак ва фиброз тўқималар ҳисобига кучли нафас сиқиши кузатилиши мумкин.